เชียงใหม่ขึ้นป้าย คืน ‘ลานประตูท่าแพ’ย้ำเป็นโบราณสถาน นักสถาปัตย์มช.ชูอัตลักษณ์ล้านนา-นำร่องสู่เมืองมรดกโลก

เชียงใหม่ขึ้นป้าย คืน ‘ลานประตูท่าแพ’ย้ำเป็นโบราณสถาน นักสถาปัตย์มช.ชูอัตลักษณ์ล้านนา-นำร่องสู่เมืองมรดกโลก

a5

วันที่ 29 กุมภาพันธ์ 2559 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ที่ลานประตูท่าแพมีการขึ้นป้ายข้อความระบุว่า ‘พื้นที่นี้เป็นโบราณสถานและที่ราชพัสดุ ห้ามบุกรุกและทำลาย’ ท่ามกลางความสนใจของประชาชนชาวเชียงใหม่ ผู้สัญจรไปมาบนท้องถนน ตลอดจนนักท่องเที่ยวชาวต่างประเทศที่แวะเวียนเข้ามาบันทึกภาพความสวยงามของ ‘ประตูเมือง’ ที่ได้ชื่อว่าเป็นสัญลักษณ์ของเมืองเชียงใหม่

ครอบครัวนายหวาง นักท่องเที่ยวชาวจีน บอกว่า ปลื้มใจที่ได้มาท่องเที่ยวเมืองเชียงใหม่ ได้มีโอกาสมาถ่ายภาพที่ประตูท่าแพ โดยเฉพาะป้ายที่เขียนว่า ‘ประตูท่าแพ’ ซึ่งเป็นโบราณสถานเก่าแก่คู่เมือง ก่อนหน้านี้มีเพื่อนบ้านมาเที่ยวและนำรูปไปอวดก็รู้สึกอยากจะมาบ้าง จำได้ว่าในภาพของเพื่อนมีเต้นท์และสายไฟรกรุงรังไปหมด แต่พอมาด้วยตนเองกับพบว่าประตูท่าแพสวยกว่าที่เห็นมาก เป็นลานกว้างมีนกบินเป็นฉากหลังเหมือนที่เคยเห็นในโปสการ์ด ทำให้ถ่ายภาพออกสวยมาก จะรีบนำภาพขึ้นโซเชียลเพื่ออวดเพื่อนๆ มาตนพาครอบครัวมาถึงเมืองในฝันแล้ว

a1

ผศ.คมสัน ธีรภาพวงศ์ นักวิชาการประจำคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (มช.) กล่าวในรายการสนทนา ‘ร้อยเรื่องเมืองเชียงใหม่’ คลื่น FM100 ว่า เอกลักษณ์ของเมืองเชียงใหม่ คือ เสน่ห์ของเมืองเชียงใหม่ ความเป็นโบราณสถาน โดยเฉพาะ Open Space หรือพื้นที่เปิดที่ต้องอนุรักษ์ เช่น ประตูท่าแพ แจ่งเมือง คูเมือง แต่ปัจจุบันรูปแบบการจัดกิจกรรมเปลี่ยนไป เราสัมผัสธรรมชาติลดน้อยลง หันไปเข้าห้างมากกว่า ไม่ใช่กาดหมั้วที่มีร่มพื้นเมืองสวยๆ อย่างในอดีต กลายเป็นเต้นท์สี่ขาวางคร่อมทางเดิน ยกตัวอย่าง ถนนคนเดิน ซึ่งไม่เอื้อต่อการเดินเข้าชมสินค้า เป็นวิถีชีวิตคนเมืองเข้ามามาก หรือที่เรียกว่า วงจรอุบาทมากขึ้น ในขณะที่ร่มเงาสีสันไม้ดอกไม้ใบไม่เหลือให้เห็น

“เชียงใหม่เป็นเมืองวนานคร เราควรเปิดให้ธรรมชาติเข้ามาหาเรา รอบคูเมืองคือสวนสาธารณะอย่างดี สวยงามมาก โดยเฉพาะในช่วงที่ต้นไม้ผลัดใบ ดอกไม้สวยงามมาก จึงอยากให้รักษาไว้ โดยเฉพาะสถาปัตยกรรมของเมือง ทั้งแจ่งเมืองเก่า 4 แจ่ง ประตูท่าแพ คันคลอง และคูเมือง ซึ่งจำเป็นที่จะต้องรักษาไว้ จำได้ว่าเรามีข้อบัญญัติอยู่ 3 ส่วนในการดูแล ในเมือง รอบคูเมือง และคลองแม่ข่า ที่ควรรักษา เพราะมีกฎหมายคุม ซึ่งน่าจะรวมการขายของชั่วคราวด้วย เพราะเป็นตัวการลดทอนลักษณะสิ่งสำคัญที่เราต้องเก็บไว้ ยิ่งตอนนี้เรายื่นขอขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก จะต้องมีกรรมการมาตตรวจ ควรจัดการอย่างจริงจังและถาวร ไม่ปล่ยยให้เข้ามาขายของไปๆ มาๆ แบบนี้อีก”
 
a6

ผศ.คมสัน กล่าวว่า ทราบข่าวว่า ตอนนี้ห้ามขึ้นไปขายของบนลานประตูท่าแพแล้ว เพื่อเตรียมการเฉลิมฉลองเชียงใหม่ 720 ปี จึงอยากฝากให้นำหลักคิดนี้ไปใช้ เพื่อให้เป็นลักษณะเฉพาะและต้องทำทุกพื้นที่ ไม่แค่ลานประตูท่าแพ ขอให้ยกเป็นเคสตัวอย่าง ก่อนที่จะเริ่มเละกันไปเรื่อย ด้วยการเปิดให้ใช้พื้นที่ทับถมอัตลักษณ์ที่ดีงามจนเกือบจะหายไป รีบนำวิกฤตเป็นโอกาสในการปรับปรุงให้หมดในจุดอื่น เพื่อเก็บสิ่งดีๆ ไว้ให้ลูกหลานได้เห็น  

สำนักข่าวเห็ดลม รายงาน